۲۸ آذر سال ۹۷
‏‫کاربر گرامی به پایگاه اطلاع رسانی نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در امور اهل سنت ایرانشهر خوش آمدید

مقالاتدیدگاه | تعداد بازید : 505 مشاهده شده | تاریخ انتشار : ۴ آبان ۱۳۹۱

ماه صفر ؛ از جاهلیت تا اسلام

ماه صفر، دومین ماه سال قمرى است. تاریخ قمرى همانند سایر تاریخ‏‌هاى رایج، از دوازده ماه تشکیل یافته و اسامى آنها بدین ترتیب است: محرم، صفر، ربیع الاوّل، ربیع الثّانى، جمادى الاولى، جمادى الثّانیة، رجب، شعبان، رمضان، شوّال، ذوالقعدة و ذوالحجّة.

ماه صفر در گذر تاریخ

اهالى حجاز، به ویژه قبیله معروف «قریش» پیش از ظهور اسلام، نسبت به زیارت خانه خدا و حرام دانستن چهار ماه از ایّام سال قمرى که از سنت هاى بر جاى مانده از حضرت ابراهیم و فرزندش اسماعیل ـ علیهما السّلام ـ بود، مرتکب تحریف و تغییر در احکام الهى و عمل نمودن به هواهاى نفسانى خود مى‏شدند.

آنان چون مردمى جنگجوى، قبیله‏گرا و فاقد تشکیلات حکومتى و دولت بودند، در بیشتر سال به تاراج دارایى‏ها، جنگ و خونریزى یکدیگر و سایر ساکنان شبه جزیره مى‏پرداختند و امنیت جامعه را به کلى از میان مى‏بردند. اما از سوى دیگر ناچار بودند که به خاطر پایبندى به سنّت آبا و اجدادى خویش، چهار ماه حرام را تحمل کنند و در این مدت از جنگ و خون ریزى و غارتگرى دست بردارند.

پس از مدتى، تحمل سه ماه حرام که پشت سر هم بودند (یعنى: ذوالقعده، ذوالحجه و محرم) بر آنان دشوار آمد و در صدد تغییر آن برآمدند. آنان تصمیم گرفتند که حرمت ماه‏های ذوالقعده و ذوالحجه را نگه دارند و این دو ماه را جهت زیارت خانه خدا براى ساکنان اهالى حجاز حرام دانسته و در این ماه‏ها شبه‏جزیره را در امنیت نگه دارند، ولى حرمت ماه محرم را شکسته و آن را براى خود مباح سازند و در این ماه، بسان ماه هاى دیگر سال به جنگ و غارتگرى بپردازند و به جاى آن، ماه صفر را حرام نمایند. بدین جهت، مدتى ماه صفر در نزد آنان، از جمله ماه هاى حرام بوده است.

هم چنین آنان دست‏کارى دیگرى در ماه‏هاى حرام کرده بودند و آن عبارت بود از این که هر ماه حرام را دو سال حرام مى دانستند و ماه‏هاى دیگر (از جمله ماه‏های حرام) را حلال مى‏شمردند. به عنوان مثال: دو سال پشت سر هم، ماه محرم را ماه حرام و ماه زیارت مى‏دانستند و ۱۱ ماه دیگر را براى خویش مباح مى‏نمودند. سپس دو سال بعد، ماه صفر را ماه زیارت و ماه حرام مى دانستند و ۱۱ ماه دیگر را حلال و مباح مى‏شمردند.

تا این که در “حجة الوداع” که اولین و آخرین سفر حج رسول خدا ـ صلّى اللّه علیه و آله ـ به مکه معظمه بود به دستور رسول خدا ـ صلّى اللّه علیه و آله ـ این ماه براى همیشه ماه زیارتى خانه خدا و حج واجب تعیین گردید.

ماه صفر در نزد شیعیان

شیعیان إثنى عشرى و محبان اهل بیت ـ علیهم السّلام ـ ماه صفر را از ایام سوگوارى سال مى‏دانند؛ زیرا:

در ابتداى این ماه: خانواده امام حسین ـ علیه السّلام ـ و بازماندگان واقعه کربلا را به صورت اسیرى وارد شام نمودند و آنان را در فشار روحى و روانى و مورد تحقیر و توهین قرار دادند، به طورى که گفته می‏شود یکى از فرزندان خردسال امام حسین ـ علیه السّلام ـ به نام رقیه (س)، بر اثر این سختى‏هاى طاقت‏فرسا، در دمشق به لقاءاللّه پیوست.

بیستم این ماه: اربعین شهادت امام حسین علیه السّلام و یارانش در کربلا است.

بیست و هشتم این ماه: بنا به روایت علماى شیعه و برخى از علماى اهل سنت، رحلت جانگداز رسول گرامى اسلام حضرت محمد ـ صلّى اللّه علیه و آله ـ و شهادت سبط پیامبر، حضرت امام حسن مجتبى ـ علیه السّلام ـ است.

آخر این ماه: شهادت ثامن الحجج حضرت على بن موسى الرضا ـ علیهما السّلام ـ است.

بدین جهت، شیعیان این ماه را همانند ماه محرم، به سوگوارى مى‏پردازند. در بسیارى از مراسم‏ها و محافل مذهبى، دو ماه محرم و صفر را پشت سر هم گرامى مى‏دارند و در آنها به عزادارى مشغول مى باشند.

لیکن، اکثر مورخان اهل سنت، رحلت پیامبر صلّى اللّه علیه و آله را در ماه ربیع الاول مى دانند. بدین جهت براى این ماه برنامه ویژه اى ندارند.

برگرفته از کتاب روزشمار تاریخ اسلام “ماه صفر”، تالیف «سید تقی واردی»

برچسب ها:

, , , , , , , ,



ارسال نظر: